Makalede Neler Var?
TEMSİL HEYETİNİN ANKARA’YA GELMESİ (27 ARALIK 1919)
– Coğrafi olarak güvenli bir yer.
– Ulaşım ve haberleşmenin rahat olması.
– Batı Cephesine yakın olması.
– İstanbul’da toplanacak olan Mebusan Meclisinin çalışmalarının yakından takip edilmek istenmesi.
SON OSMANLI MEBUSAN MECLİSİNİN TOPLANMASI (12 OCAK 1920)
– Osmanlı Mebusan meclisi toplanarak çalışmalarına başladı.
– Meclisin aldığı en önemli karar Misakı Milli’yi kabul etmesidir.
– Mustafa Kemal, meclis başkanı seçilmedi.
– Müdafaai hukuk grubu yerine Felah-ı Vatan Grubu seçildi.
– Mustafa Kemal, Mebusan meclisi için yapılan seçimlerde Erzurum milletvekili olarak seçildi.
– Misakı Milli kararlarının alınmasında Felah-ı Vatan Grubu etkili oldu.
– Mebusan meclisinin, Misakı Milli kararlarını alması sonucu; İtilaf devletleri meclisi basıp dağıttılar, birçok milletvekilini tutukladılar. Bu durum milli iradeyi yok saymıştır. Bunun üzerine Vahdettin, meclisi kapattı.
MİSAKI MİLLİ (MİLLİ YEMİN-ANT) (17 ŞUBAT 1920)
Maddeleri
1. Osmanlı devletinin Mondros Ateşkes Antlaşmasını imzaladığı tarihte Müslüman ve Türk nüfusunun yaşadığı topraklar (sınırlar) bir bütündür, bölünemez.
2. Elviye-i Selase’de (Kars, Ardahan, Batum) ve Batı Trakya’da gerekirse halk oylamasına (referandum) başvurulacak.
3. İstanbul ile Marmara her türlü tehlikeden korunacak, İstanbul ve Çanakkale boğazlarının ticarete açılması konusu devletlerle birlikte alınacak karara göre olacak.
4. Azınlık hakları, komşu devletlerdeki Müslüman halkın aynı haklardan yararlanması şartıyla kabul edilecek.
5. Mali, siyasi, hukuki engellemeler (kapitülasyonlar) kaldırılacak. (İlk kez kapitülasyonlara karşı çıkıldı)
6. Arap illerinin geleceği halk oylaması ile belirlenecek.
Özellikler ve Sonuçları
– Misakı Milli sınırlarının belirlenmesi, Wilson İlkelerine göre oldu.
– Kongrelerde alınan kararlar, Misakı Milli ile resmileşti.
– Misakı Milliden ilk kez Erzurum Kongresinde bahsedildi.
– İstanbul resmen işgal edildi.
İSTANBUL’UN RESMEN İŞGALİ (16 MART 1920)
– Sadrazam Salih Paşa.
– Osmanlı Mebuslar meclisinin açılmasına karşı çıkmayan itilaf devletleri; kendi istek ve görüşlerinin dışında kararlar alınması üzerine tavırlarını değiştirerek İstanbul’u resmen işgal ettiler.
İşgalin Sonuçları
– Osmanlı mebuslar meclisi basılarak kapatıldı.
– Osmanlı mebusan meclisinin kapatılması, TBMM’nin açılmasına zemin hazırladı.
– İstanbul’un işgali Milli mücadeleye katılımları arttırdı. İstanbul’dan kaçan aydın, asker ve milletvekilleri TBMM’ye katıldı.
– İstanbul’un işgali Mustafa Kemal Paşa’yı görüşlerinde haklı çıkardı. (İleri görüşlülük)
– Salih Paşa hükümeti istifa etti, Damat Ferit Paşa hükümeti tekrar kuruldu.
Temsil Heyeti’nin İşgale Karşı aldığı Önlemler
– İstanbul ile tüm haberleşmeler kesildi.
– İtilaf devletlerinin Anadolu’yu işgal etmeleri ihtimaline karşılık Geyve ve Ulukışla civarındaki demiryolları tahrip edildi.
– İtilaf devletlerinin İstanbul’daki tutuklamalarına karşılık bazı itilaf subayları tutuklandı.
– Anadolu’daki resmi kuruluşların maddi kaynakları İstanbul’a göndermeleri engellendi.
KURTULUŞ SAVAŞIYLA İLGİLİ YAZILAN ÖNEMLİ ESERLER
– Halide Edip Adıvar: Ateşten Gömlek (Kurtuluş savaşıyla ilgili yazılan ilk eser)
– Tarık Buğra: Küçük Ağa
– Attila İlhan: Kurtlar Sofrası
– Yakup Kadri Karaosmanoğlu: Ankara
– Kemal Tahir: Yorgun Savaşçı
– Mithat Cemal Kuntay: Üç İstanbul
– Samim Kocagöz: Kalpaklılar
KURTULUŞ SAVAŞI SÖNEMİNDE BASIN
Mustafa Kemal’in Kurduğu Gazeteler
– Mimber: Mustafa Kemal ve Ali Fethi Okyar’ın İstanbul’da çıkardıkları gazetedir.
– İrade-i Milliye: Sivas kongresinden sonra 3 sene farklı dillerde çıkarıldı.
– Hakimiyet-i Milliye: Anadolu-Rumeli Müdafaai Hukuk Cemiyeti çıkarttı. Ulus adını aldı.
– Anadolu Ajansı: Halide Edip Adıvar, Yunus, Nadi’nin teklifiyle kuruldu.
– Yenigün
Kurtuluş Savaşını Destekleyen Gazeteler
– Öğüt
– Tasvir-i Efkar
– Küçük Mecmua
– Sebilürreşad
– İkdam
– Ceride-i Resmiye: TBMM’nin resmi yayın organıdır. Teşkilatı Esasiye kanununu yayınladı. Türkiye Cumhuriyeti’nin de ilk gazetesidir.
– Albayrak: Doğu Anadolu Müdafaai hukuk cemiyeti çıkardı. İttihat-Terakki partisinin yayın organıydı.
– Açıksöz: İstiklal marşını yayınlayan ilk gazetedir.
Kurtuluş Savaşına Karşı Çıkan Gazeteler
– Peyam-i Sabah
– Zafer
– Tan
– Yeni Dünya
– Güleryüz
– Zinbirbant
– Aydede
– Alemdar
– İrşat
